आरटीई 25 टक्के प्रवेश प्रक्रिया 2026: नवीन नियम, आवश्यक कागदपत्रे आणि अर्ज प्रक्रिया – शासन निर्णय जाहीर

आपल्या पाल्याला चांगल्या इंग्रजी किंवा खासगी शाळेत मोफत शिक्षण मिळावे, हे प्रत्येक पालकाचे स्वप्न असते. ‘बालकांचा मोफत व सक्तीच्या शिक्षणाचा अधिकार अधिनियम, २००९’ अंतर्गत हे स्वप्न पूर्ण करण्याची संधी (RTE 25 Admission Maharashtra 2026 27) द्वारे उपलब्ध झाली आहे. महाराष्ट्र शासनाच्या शालेय शिक्षण व क्रीडा विभागाने १२ फेब्रुवारी २०२६ रोजी नवीन शासन निर्णय (GR) प्रसिद्ध केला असून, त्यामध्ये प्रवेश प्रक्रियेत काही महत्त्वपूर्ण बदल आणि सुधारणा करण्यात आल्या आहेत.

जर तुम्ही तुमच्या मुलाच्या आरटीई प्रवेश प्रक्रिया 2026 27 ची वाट पाहत असाल, तर ही माहिती तुमच्यासाठी अत्यंत मार्गदर्शक ठरणार आहे.

RTE 25 टक्के प्रवेश प्रक्रिया काय आहे?

आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल आणि वंचित घटकातील मुलांसाठी खासगी विनाअनुदानित शाळांमध्ये २५ टक्के जागा राखीव ठेवल्या जातात. या जागांवर प्रवेश मिळणाऱ्या विद्यार्थ्यांना इयत्ता १ ली (किंवा पूर्व प्राथमिक) ते इयत्ता ८ वी पर्यंत मोफत शिक्षण दिले जाते. शासनाच्या नवीन नियमानुसार ही प्रक्रिया आता पूर्णपणे पारदर्शक आणि ऑनलाईन पद्धतीने राबवली जाणार आहे.

आरटीई प्रवेश 2026: महत्त्वाचे बदल आणि वेळापत्रक

RTE 25 Admission Maharashtra 2026 27 साठीचे सविस्तर वेळापत्रक शिक्षण संचालक (प्राथमिक), पुणे यांच्या स्तरावरून लवकरच जाहीर केले जाणार आहे.

मात्र, भविष्यातील नियोजनासाठी शासनाने स्पष्ट केले आहे की, प्रवेश प्रक्रिया दरवर्षी जानेवारी महिन्यात सुरू होऊन एप्रिल अखेरपर्यंत पूर्ण करण्यात येईल, जेणेकरून विद्यार्थ्यांचे शैक्षणिक नुकसान होणार नाही. त्यासाठीच सध्या शाळा नोंदणीचा टप्पा सुरू करण्यात आला आहे.

आरटीई प्रवेश 2026 आवश्यक कागदपत्रे | RTE Admission Documents List

प्रवेश अर्ज भरण्यापूर्वी पालकांकडे खालील कागदपत्रे तयार असणे आवश्यक आहे. १५ मार्च २०१३ च्या अधिसूचनेनुसार कागदपत्रांची यादी खालीलप्रमाणे आहे.

• जन्माचा दाखला: बालकाचे जन्म प्रमाणपत्र.
• निवासाचा पुरावा: रेशन कार्ड, आधार कार्ड, वीज बिल, इत्यादी.
  • महत्वाचे: जे पालक भाडेतत्वावर राहतात, त्यांच्यासाठी दुय्यम निबंधक कार्यालयाचा (Sub-Registrar) नोंदणीकृत भाडेकरारनामा (Registered Rent Agreement) आवश्यक आहे. हा करारनामा प्रवेश प्रक्रिया सुरू होण्यापूर्वीच्या तारखेचा असावा.
• जातीचा दाखला: वंचित गटातील प्रवेशासाठी बालकाचा किंवा वडिलांचा जातीचा दाखला आवश्यक आहे (परराज्यातील दाखला चालणार नाही).
• उत्पन्नाचा दाखला: आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल घटकासाठी पालकांचा वार्षिक उत्पन्न १ लाखापेक्षा कमी असल्याचा तहसीलदारांचा दाखला.
  • टीप: सन २०२६-२७ च्या प्रवेशासाठी, त्याच्या आधीच्या आर्थिक वर्षाचा (उदा. २०२४-२५) उत्पन्नाचा दाखला ग्राह्य धरला जाईल.
• विशेष संवर्ग: अनाथ बालके, घटस्फोटित महिला, विधवा महिला किंवा दिव्यांग बालके (४०% पेक्षा जास्त अपंगत्व) यांच्यासाठी संबंधित सक्षम अधिकाऱ्याचे प्रमाणपत्र आवश्यक आहे.

आरटीई प्रवेशासाठी आवश्यक कागदपत्राची संपूर्ण यादी डाऊनलोड करा

आरटीई प्रवेश 2026 27 वयोमर्यादा

आपल्या पाल्याचे वय किती असावे, याबद्दल पालकांमध्ये संभ्रम असतो. नवीन शासन निर्णयानुसार, (RTE 25 Admission Maharashtra 2026 27) साठी वयोमर्यादा ही दिनांक १८.०९.२०२० च्या शासन निर्णयातील तरतुदीनुसार निश्चित केली जाईल. साधारणपणे इयत्ता पहिलीसाठी ६ वर्षे पूर्ण असणे अपेक्षित असते, परंतु अचूक तारखांसाठी अधिकृत पोर्टलवरील सूचनेची वाट पाहणे योग्य ठरेल. पोर्टलवर अर्ज भरताना वयानुसारच बालकाची नोंद स्वीकारली जाईल.

आरटीई 25% प्रवेश पात्र शाळा यादी 2026: जिल्हा, तालुका निहाय लिस्ट डाउनलोड करा

RTE 25 टक्के ऑनलाईन अर्ज कसा करावा? (Step-by-Step)

यावर्षी RTE 25 टक्के Admission Maharashtra 2026 27 ची प्रक्रिया पालकांसाठी अधिक सुलभ करण्याचा प्रयत्न शासनाने केला आहे:

अधिकृत पोर्टल: शालेय शिक्षण विभागाच्या अधिकृत आरटीई पोर्टलवर जावे लागेल.

नोंदणी: पालकांनी अचूक माहिती भरून नोंदणी करावी. अर्जावर नाव आणि जन्मतारीख एकदा भरल्यावर पुन्हा बदलता येणार नाही, त्यामुळे काळजीपूर्वक माहिती भरा.

शाळा निवड: पालकांना त्यांच्या निवासस्थानापासून १ किमी आणि ३ किमी अंतराच्या मर्यादेत जास्तीत जास्त १० शाळांचे पर्याय निवडता येतील.

Google Map लोकेशन: पालकांचे घर आणि शाळेचे अंतर मोजण्यासाठी गुगल मॅपचा वापर केला जाईल. त्यामुळे जीपीएस लोकेशन अचूक असणे गरजेचे आहे.

RTE 25 टक्के प्रवेश निवड प्रक्रिया आणि लॉटरी पद्धत

शाळांच्या उपलब्ध जागांपेक्षा जास्त अर्ज आल्यास लॉटरी पद्धतीने निवड केली जाईल. लॉटरीमध्ये निवड झालेल्या विद्यार्थ्याला फक्त एकाच शाळेचे अलॉटमेंट (Allotment) होईल.

महत्वाचे म्हणजे, जी शाळा मिळाली आहे, तिथेच प्रवेश घेणे अनिवार्य आहे. शाळा बदलून मिळणार नाही किंवा प्रवेश नाकारल्यास पुन्हा प्रक्रियेत सहभागी होता येणार नाही.

पालकांसाठी काही महत्त्वपूर्ण सूचना

बोगस कागदपत्रे टाळा: जर पालकांनी बनावट किंवा बोगस कागदपत्रे (उदा. खोटा उत्पन्नाचा दाखला) वापरल्याचे निदर्शनास आले, तर झालेला प्रवेश रद्द करण्यात येईल आणि पालकांवर कायदेशीर कारवाई करण्यात येईल.

कागदपत्रांची पडताळणी: निवड झाल्यानंतर पालकांनी अलॉटमेंट लेटर आणि मूळ कागदपत्रे घेऊन शाळेत जावे लागेल. शाळेतील पडताळणी समिती कागदपत्रे तपासेल.

तक्रार निवारण: जर शाळेने विनाकारण प्रवेश नाकारला, तर पालकांना ऑनलाईन तक्रार (Grievance) करण्याची सुविधा देण्यात आली आहे.

महाराष्ट्र शासनाचा हा निर्णय गरीब आणि गरजू विद्यार्थ्यांसाठी शिक्षणाची कवाडे उघडणारा आहे. (RTE 25 Admission Maharashtra 2026 27) ची प्रक्रिया लवकरच सुरू होत आहे. त्यामुळे पालकांनी आपली कागदपत्रे आताच तयार ठेवावीत आणि पोर्टलवर लक्ष ठेवावे. लक्षात ठेवा, एक छोटीशी चूक अर्जाच्या बाद होण्यास कारणीभूत ठरू शकते, त्यामुळे माहिती भरताना अचूकता ठेवा.

अधिक माहितीसाठी : आरटीई प्रवेश प्रक्रिया 2026 27 शासन निर्णय डाउनलोड करा

Disclaimer: सदर माहिती ही दिनांक १२ फेब्रुवारी २०२६ च्या शासन निर्णयावर आधारित आहे. अधिकृत माहिती आणि अद्ययावत वेळापत्रकासाठी शासनाच्या अधिकृत RTE पोर्टलला भेट द्या.