UPS to NPS Office Memorandum केंद्र सरकारने नुकताच एक महत्त्वाचा निर्णय जाहीर केला आहे. ज्या कर्मचाऱ्यांनी नवीन युनिफाइड पेन्शन स्कीम (UPS) निवडली आहे, त्यांना आता पुन्हा एकदा राष्ट्रीय पेन्शन सिस्टीम (NPS) मध्ये परत जाण्याची संधी मिळणार आहे. हा बदल केवळ एकदाच करता येणार असून, यासाठी काही विशिष्ट अटी लागू असतील.
UPS to NPS Office Memorandum काय आहे हा निर्णय?
अर्थ मंत्रालयाने २५ ऑगस्ट २०२५ रोजी जाहीर केलेल्या एका कार्यालयीन पत्रकानुसार (Office Memorandum) हा निर्णय घेण्यात आला आहे. १ एप्रिल २०२५ पासून केंद्र सरकारने NPS मध्ये एक पर्याय म्हणून UPS योजना लागू केली होती, ज्या अंतर्गत कर्मचाऱ्यांना निश्चित पेन्शन (assured payouts) दिली जाते. आतापर्यंत, २० जुलै २०२५ पर्यंत ३१,५५५ कर्मचाऱ्यांनी ही नवीन योजना स्वीकारली आहे.
स्विच करण्याची अंतिम मुदत:
- हा पर्याय निवडलेल्या कर्मचाऱ्यांना निवृत्तीच्या एक वर्ष आधी किंवा ऐच्छिक निवृत्तीच्या (voluntary retirement) तीन महिने आधीपर्यंत कधीही UPS मधून NPS मध्ये स्विच करता येईल.
- या संधीचा वापर फक्त एकदाच करता येईल.
योजनेचे इतर फायदे:
- सरकारने UPS अंतर्गत निवृत्ती ग्रॅच्युइटी (retirement gratuity) आणि मृत्यू ग्रॅच्युइटी (death gratuity) चे फायदे वाढवले आहेत.
- UPS योजना निवडणारे कर्मचारी CCS (Pension) Rules, 2021 किंवा CCS (Extraordinary Pension) Rules, 2023 अंतर्गत मिळणाऱ्या लाभांसाठी पात्र असतील. हे लाभ सेवेदरम्यान मृत्यू झाल्यास किंवा अपंगत्व आल्यास उपलब्ध असतील.
- याशिवाय, आयकर अधिनियम, १९६१ नुसार NPS ला मिळणारे सर्व कर लाभ (tax benefits) आता UPS योजनेलाही लागू असतील.
- जर एखादा कर्मचारी UPS मधून NPS मध्ये स्विच करेल, तर त्याच्या NPS खात्यात सरकारच्या योगदानाचा ४% हिस्सा जमा केला जाईल.
या नव्या घोषणेमुळे केंद्र सरकारी कर्मचाऱ्यांना त्यांच्या पेन्शन योजनेच्या निवडीमध्ये अधिक लवचिकता मिळेल. UPS मध्ये नाव नोंदणी करण्याची अंतिम तारीख ३० सप्टेंबर २०२५ आहे. त्यामुळे ज्या कर्मचाऱ्यांनी अजून निर्णय घेतला नाही, त्यांना विचार करण्यासाठी थोडा वेळ आहे.
